Mục lục bài họcĐang ở d06-b2
← A-Level Business
0/30 bài đã học xong
Chương 6 · Finance and Accounting · Bài 2/3 của chương · bài 17/30 của A-Level Business

Cash flow forecasting and working capital

Dự báo dòng tiền và vốn lưu động
← Mục lục bài học
Lý thuyết · English

Why cash is not profit

Profit is recorded when a sale is made; cash arrives when the customer pays. A business can report record profits and still fail, because wages, suppliers and loan repayments are settled in cash. This is the single most important idea in business finance.

Building a cash flow forecast

Three blocks each month: cash inflows (cash sales, receipts from credit customers, loans, asset sales), cash outflows (materials, wages, rent, interest, capital expenditure), and the running balance:

$\text{Số dư cuối kỳ} = \text{số dư đầu kỳ} + \text{tổng thu} - \text{tổng chi}$

The closing balance of one month is the opening balance of the next — get that wrong and every later month is wrong.

What a forecast is for

It shows when cash will run short, so finance can be arranged in advance rather than in a panic. Banks require one before lending. It also shows whether a shortage is temporary — in which case an overdraft is right — or structural, which needs a different solution.

Its limitations

Every figure is an estimate. Sales forecasts can be optimistic, customers pay later than assumed, and unexpected costs arise. That is why a forecast should be revised regularly and tested with a pessimistic scenario.

Managing working capital

Too little working capital means insolvency risk; too much means cash tied up in idle inventory and slow receivables. The levers are receivables (credit control, discounts, factoring), inventory (JIT, removing slow lines) and payables (negotiating longer terms). Each lever has a cost, and naming that cost is where the evaluation marks are.

Giải thích tiếng Việt

Vì sao tiền mặt không phải lợi nhuận

Lợi nhuận được ghi nhận khi bán hàng; tiền chỉ về khi khách trả. Một doanh nghiệp có thể báo lãi kỷ lục mà vẫn phá sản, vì lương, nhà cung cấp và các khoản trả nợ đều thanh toán bằng tiền mặt. Đây là ý quan trọng nhất của toàn bộ phần tài chính doanh nghiệp.

Lập một bảng dự báo dòng tiền

Mỗi tháng gồm ba khối: dòng tiền vào (bán thu tiền ngay, tiền khách trả nợ, tiền vay, bán tài sản), dòng tiền ra (nguyên vật liệu, lương, tiền thuê, lãi vay, chi đầu tư), và số dư luỹ kế:

$\text{Số dư cuối kỳ} = \text{số dư đầu kỳ} + \text{tổng thu} - \text{tổng chi}$

Số dư cuối tháng này là số dư đầu tháng sau — sai chỗ đó thì mọi tháng phía sau đều sai theo.

Bảng dự báo dùng để làm gì

Nó cho biết khi nào sẽ thiếu tiền, nhờ đó thu xếp vốn trước chứ không phải chạy vạy lúc nước đến chân. Ngân hàng luôn đòi có bảng này trước khi cho vay. Nó cũng cho biết thiếu hụt là tạm thời — lúc đó thấu chi là đúng — hay mang tính cơ cấu, tức cần một giải pháp khác hẳn.

Giới hạn của nó

Mọi con số đều là ước tính. Dự báo doanh số có thể lạc quan, khách có thể trả muộn hơn giả định, và chi phí bất ngờ luôn phát sinh. Vì vậy bảng dự báo phải được cập nhật thường xuyên và phải thử với một kịch bản bi quan.

Quản lý vốn lưu động

Vốn lưu động quá ít thì rủi ro mất khả năng thanh toán; quá nhiều thì tiền bị chôn trong hàng nằm kho và nợ khó đòi. Ba đòn bẩy là phải thu (quản lý tín dụng, chiết khấu, bán khoản phải thu), tồn kho (JIT, loại mặt hàng bán chậm) và phải trả (đàm phán kéo dài hạn). Mỗi đòn bẩy đều có cái giá, và nêu được cái giá đó chính là chỗ có điểm đánh giá.

Loi nhuan va dong tien la HAI duong khac nhau0loi nhuan (tang deu)dong tien (am truoc, duong sau)Vung tien AM chinh la cho doanh nghiep chet — du dang co laiTon kho va phai thu hut het tien truoc khi lai kip ve
Hai đường này giải thích vì sao doanh nghiệp tăng trưởng nhanh lại hay chết: lợi nhuận đi lên đều trong khi dòng tiền lao xuống âm vì tồn kho và phải thu phình ra trước.
Ví dụ — lập và đọc một bảng dự báo dòng tiền

Cửa hàng Minh Anh có số dư tiền đầu tháng $1$ là $\$40\,000$.

Thu tiền dự kiến: tháng $1$ $\$150\,000$; tháng $2$ $\$130\,000$; tháng $3$ $\$210\,000$.
Chi dự kiến: tháng $1$ $\$185\,000$; tháng $2$ $\$175\,000$; tháng $3$ $\$160\,000$.

Lập bảng dự báo ba tháng và tư vấn cho chủ cửa hàng.

Giải.

Tháng 1. Số dư đầu $\$40\,000$; $+150\,000-185\,000=-\$35\,000$ dòng tiền ròng.
Số dư cuối $=40\,000-35\,000=\mathbf{\$5\,000}$.

Tháng 2. Số dư đầu $\$5\,000$; $+130\,000-175\,000=-\$45\,000$.
Số dư cuối $=5\,000-45\,000=\mathbf{-\$40\,000}$ (âm).

Tháng 3. Số dư đầu $-\$40\,000$; $+210\,000-160\,000=+\$50\,000$.
Số dư cuối $=-40\,000+50\,000=\mathbf{\$10\,000}$.

Đọc bảng. Tổng ba tháng, Minh Anh thu $\$490\,000$ và chi $\$520\,000$ — nhìn tổng thì chỉ hụt $\$30\,000$ và cuối kỳ vẫn dương. Nhưng bảng theo tháng cho thấy điều mà con số tổng che mất: tháng $2$ thiếu $\$40\,000$, và đó là tháng cửa hàng không trả nổi lương.

Đây chính là công dụng của dự báo dòng tiền: nó chỉ ra thời điểm, không chỉ chỉ ra tổng số.

Tư vấn. Thiếu hụt này là tạm thời — tháng $3$ đã dương trở lại — nên giải pháp đúng là một hạn mức thấu chi khoảng $\$50\,000$ thu xếp NGAY từ bây giờ, khi cửa hàng còn đang có số dư dương và vị thế đàm phán tốt. Chỉ trả lãi trên phần thực dùng, và tự tất toán khi tháng $3$ về.

Trước đó nên thử hai việc rẻ hơn: dời khoản chi lớn của tháng $2$ sang tháng $3$ nếu được, và thúc thu tiền khách sớm hơn. Vay dài hạn cho một khoản hụt một tháng là sai nguyên tắc khớp thời hạn.

Cảnh báo về độ tin cậy: nếu doanh thu tháng $3$ chỉ đạt $80\%$ dự báo, số dư cuối kỳ sẽ là $-\$32\,000$ chứ không phải $+\$10\,000$. Vì vậy hạn mức thấu chi nên xin cao hơn mức thiếu hụt tính toán.

Bẫy hay mất điểm — Đưa khấu hao vào bảng dự báo dòng tiền. Khấu hao là bút toán phân bổ, không có đồng tiền nào rời khỏi doanh nghiệp. Ngược lại, khoản mua tài sản phải xuất hiện TRỌN VẸN vào đúng tháng thanh toán, dù kế toán chỉ ghi nhận dần qua nhiều năm.
Phải nhớ — Số dư cuối tháng này là số dư đầu tháng sau. Bảng dự báo cho biết KHI NÀO thiếu tiền chứ không chỉ thiếu bao nhiêu, và thiếu hụt tạm thời thì dùng thấu chi còn thiếu hụt cơ cấu thì cần giải pháp khác. Luôn thử với kịch bản bi quan.

Đọc xong rồi — làm thử ngay

Bài tập của chương Finance and Accounting gồm 14 câu trắc nghiệm và 3 đề tự luận. Đáp án hiện ngay khi chọn, miễn phí.

Làm bài tập chương →