Mục lục bài họcĐang ở d06-b2
← AP Microeconomics
0/24 bài đã học xong
Chương 6 · Unit 6 — Market Failure and the Role of Government · Bài 2/4 của chương · bài 22/24 của AP Microeconomics

Correcting Externalities: Pigouvian Taxes, Subsidies and Permits

Sửa ngoại ứng: thuế Pigou, trợ cấp và giấy phép xả thải
← Mục lục bài học
Lý thuyết · English

Making the decision-maker feel the whole cost

Every correction in this unit does one thing: it internalises the externality, forcing the private decision-maker to face the social cost or benefit.

Pigouvian tax. For a negative externality, set a per-unit tax equal to the marginal external cost measured at the socially optimal quantity:

$$\text{tax per unit}=\text{MEC at }Q^{*}$$

The tax shifts MPC up until it lies exactly on MSC, so the market's own equilibrium now lands on $Q^{*}$ and the deadweight loss disappears.

Pigouvian subsidy. For a positive externality, pay a per-unit subsidy equal to the marginal external benefit at $Q^{*}$. It shifts MPB up onto MSB (or, drawn the other way, shifts supply down), again landing the market on $Q^{*}$.

Tradable permits. Government fixes the total quantity of pollution and lets firms buy and sell the right to emit. Firms with cheap abatement sell permits and clean up; firms with expensive abatement buy permits and keep polluting. The total reduction is guaranteed by the cap, and it is achieved at the lowest total abatement cost — the efficiency argument the free-response question wants.

Coase theorem. If property rights are clearly assigned and transaction costs are negligible, private bargaining reaches the efficient quantity regardless of who holds the right. Who holds it changes who pays whom, not the outcome.

Giải thích tiếng Việt

Bắt người ra quyết định nếm đủ chi phí

Mọi biện pháp sửa trong chương này đều làm đúng một việc: nội hoá ngoại ứng, buộc người quyết định phải đối mặt với chi phí hoặc lợi ích xã hội.

Thuế Pigou. Với ngoại ứng tiêu cực, đánh thuế trên mỗi đơn vị bằng đúng chi phí ngoại ứng biên đo tại sản lượng tối ưu xã hội:

$$\text{thuế mỗi đơn vị}=\text{MEC tại }Q^{*}$$

Thuế đẩy MPC lên tới khi nó nằm đúng trên MSC, nên cân bằng của chính thị trường rơi vào $Q^{*}$ và mất trắng biến mất.

Trợ cấp Pigou. Với ngoại ứng tích cực, trả trợ cấp mỗi đơn vị bằng lợi ích ngoại ứng biên tại $Q^{*}$. Nó nâng MPB lên trùng MSB (hoặc vẽ theo cách khác là hạ đường cung xuống), cũng đưa thị trường về $Q^{*}$.

Giấy phép xả thải mua bán được. Nhà nước ấn định tổng lượng ô nhiễm rồi cho doanh nghiệp mua bán quyền xả. Doanh nghiệp có chi phí xử lý rẻ sẽ bán giấy phép và đi xử lý; doanh nghiệp có chi phí xử lý đắt thì mua giấy phép và tiếp tục xả. Tổng mức giảm được bảo đảm bằng cái trần, và nó đạt được với tổng chi phí xử lý thấp nhất — đây đúng là lập luận mà phần tự luận đòi.

Định lý Coase. Nếu quyền tài sản được xác định rõ và chi phí giao dịch không đáng kể, thương lượng tư nhân tự đạt tới sản lượng hiệu quả bất kể ai nắm quyền. Việc ai nắm quyền chỉ đổi ai trả tiền cho ai, không đổi kết quả.

Q P S = MPC = MSC D = MPB MSB = MPB + MEB mất trắng (DWL) Q thị trường Q* MEB = mức trợ cấp/đơn vị Q thị trường < Q* — thị trường sản xuất QUÁ ÍT
Ngoại ứng tích cực và mức trợ cấp đúng. Cầu thị trường (xanh lá) là MPB; đường đỏ MSB nằm cao hơn đúng bằng MEB — đoạn tím. Thị trường dừng ở $Q_{tt}$, nhỏ hơn $Q^{*}$, nên tam giác cam là mất trắng do sản xuất thiếu. Mức trợ cấp đúng bằng chiều dài đoạn tím đo tại $Q^{*}$, không phải tại $Q_{tt}$ — trừ khi MEB là hằng số thì hai chỗ bằng nhau. Lưu ý hướng của tam giác: nó nhọn về phía $Q^{*}$, tức về bên phải, ngược với hình ngoại ứng tiêu cực.
Ví dụ — trợ cấp tiêm chủng

Thị trường mũi tiêm cúm có $\text{MPB}=60-Q$, $\text{MSC}=Q$ (không có ngoại ứng phía cung), và mỗi mũi tiêm mang lại cho cộng đồng lợi ích ngoại ứng $\$20$. Tìm sản lượng thị trường, $Q^{*}$, mức trợ cấp đúng và mất trắng nếu không can thiệp.

Giải.

Bước 1 — thị trường. Người mua chỉ cân nhắc lợi ích riêng:

$$60-Q=Q\ \Rightarrow\ Q_{tt}=30$$

Bước 2 — lợi ích biên xã hội.

$$\text{MSB}=\text{MPB}+\text{MEB}=(60-Q)+20=80-Q$$

Bước 3 — tối ưu xã hội.

$$80-Q=Q\ \Rightarrow\ Q^{*}=40$$

Bước 4 — mức trợ cấp. MEB là hằng số $\$20$, nên trợ cấp đúng là $\$20$ mỗi mũi. Nó nâng cầu tư nhân lên trùng MSB, và giao điểm mới rơi vào $Q=40$.

Bước 5 — mất trắng khi không can thiệp. Chiều rộng là $40-30=10$ mũi; chiều cao là khoảng cách MSB trừ MSC tại $Q_{tt}=30$, tức $(80-30)-30=20$.

$$\text{DWL}=\tfrac{1}{2}\times 20\times 10=\$100$$

Thử lại bằng cách khác: tại $Q^{*}=40$ khoảng cách MSB trừ MSC bằng $(80-40)-40=0$, đúng như mong đợi vì đó là đỉnh nhọn của tam giác.

Bẫy hay mất điểm — Bẫy chết người: lẫn thuế Pigou với thuế thu ngân sách. Thuế Pigou đánh đúng bằng MEC thì làm giảm mất trắng về không; đánh cao hơn MEC lại tạo ra mất trắng mới theo chiều ngược lại vì sản lượng tụt xuống dưới $Q^{*}$. Cách chặn: mỗi lần viết mức thuế, ghi ngay cạnh nó dòng "$=\text{MEC}$ tại $Q^{*}$" rồi kiểm rằng đường MPC sau thuế trùng khít MSC — nếu không trùng thì con số đang sai.
Phải nhớ — Thuế đúng bằng MEC, trợ cấp đúng bằng MEB, cả hai đo tại $Q^{*}$. Giấy phép mua bán được đạt cùng mục tiêu cắt giảm với tổng chi phí thấp nhất. Coase nói: quyền tài sản rõ ràng cộng chi phí giao dịch thấp thì tư nhân tự thương lượng ra kết quả hiệu quả.

Đọc xong rồi — làm thử ngay

Bài tập của chương Unit 6 — Market Failure and the Role of Government gồm 14 câu trắc nghiệm và 5 đề tự luận. Đáp án hiện ngay khi chọn, miễn phí.

Làm bài tập chương →