Mục lục bài họcĐang ở d06-b1
The circulatory system and healthy living
The pump and the pipes
The heart is a muscle that pumps blood. Arteries carry blood away from the heart, veins carry it back, and tiny capillaries reach every cell in between.
Blood carries oxygen and food to the cells and takes carbon dioxide and waste away. Blood passes through the heart twice in one full circuit: once on the way to the lungs, once on the way to the body.
Exercise
During exercise muscles need more oxygen, so the heart beats faster and breathing gets deeper. After stopping, the pulse takes a few minutes to return to its resting rate — and a fitter person returns faster.
Cái bơm và hệ ống
Tim là một khối cơ bơm máu. Động mạch đưa máu đi khỏi tim, tĩnh mạch đưa máu về tim, còn mao mạch li ti len tới từng tế bào ở giữa.
Máu mang khí ôxy và chất dinh dưỡng tới tế bào, rồi lấy khí cacbonic và chất thải đi. Trong một vòng đầy đủ, máu đi qua tim hai lần: một lần trên đường lên phổi, một lần trên đường ra khắp cơ thể.
Vận động
Khi vận động, cơ cần nhiều ôxy hơn nên tim đập nhanh hơn và hơi thở sâu hơn. Ngừng vận động rồi thì nhịp mạch cần vài phút mới về mức nghỉ — và người có thể lực tốt thì hồi phục nhanh hơn.
Bạn A có nhịp nghỉ $72$, sau khi chạy là $140$, sau $3$ phút nghỉ còn $80$. Bạn B có nhịp nghỉ $88$, sau khi chạy là $150$, sau $3$ phút nghỉ còn $128$. Ai có thể lực tốt hơn? Giải thích.
Bước 1 — so nhịp nghỉ. A là $72$, B là $88$. Nhịp nghỉ thấp hơn thường cho thấy tim khoẻ hơn, mỗi nhịp bơm được nhiều máu hơn.
Bước 2 — so tốc độ hồi phục. A giảm từ $140$ về $80$, tức gần như đã trở lại mức nghỉ. B mới giảm từ $150$ về $128$, còn cách mức nghỉ rất xa.
Bước 3 — kết luận. Bạn A có thể lực tốt hơn.
Bước 4 — nêu bằng chứng mạnh nhất. Tốc độ hồi phục là dấu hiệu đáng tin hơn cả, vì nó cho thấy cơ thể đưa ôxy tới cơ và dọn chất thải nhanh tới mức nào.
Đọc xong rồi — làm thử ngay
Bài tập của chương Stage 6 — Circulation, reversible changes, Earth and space gồm 14 câu trắc nghiệm và 3 đề tự luận, ra khó hơn đề thật 30–50%. Đáp án hiện ngay khi chọn, miễn phí.