Mục lục bài họcĐang ở d03-b2
Forces and magnets
Contact and non-contact
Most forces need touching: pushing a door, friction under your shoe. A magnet is different — it pulls iron and steel across a gap, with no touching at all.
Poles
Every magnet has a north pole and a south pole. Unlike poles attract (N with S); like poles repel (N with N, S with S). Repelling is the sharper test: two pieces of iron never push each other away, so if two objects repel then both of them must be magnets.
What is magnetic
Iron, steel, nickel and cobalt. Aluminium, copper, gold, plastic, wood and glass are not — so 'metal' and 'magnetic' are not the same word.
Lực tiếp xúc và lực không tiếp xúc
Phần lớn lực cần chạm vào nhau: đẩy cánh cửa, ma sát dưới đế giày. Nam châm thì khác — nó hút sắt và thép qua một khoảng cách, không cần chạm.
Cực
Mỗi nam châm có cực bắc và cực nam. Khác cực thì hút (N với S); cùng cực thì đẩy (N với N, S với S). Đẩy nhau là phép thử sắc hơn: hai miếng sắt không bao giờ đẩy nhau, nên nếu hai vật đẩy nhau thì cả hai đều là nam châm.
Vật nào bị nam châm hút
Sắt, thép, niken và coban. Nhôm, đồng, vàng, nhựa, gỗ và thuỷ tinh thì không — nên ‘kim loại’ và ‘nhiễm từ’ là hai chuyện khác nhau.
Có hai thanh kim loại giống hệt nhau. Một thanh là nam châm, một thanh là sắt thường. Làm sao biết thanh nào là nam châm mà chỉ dùng hai thanh đó?
Bước 1 — nhớ tính chất phân biệt. Hai vật chỉ đẩy nhau khi cả hai đều là nam châm. Sắt thường luôn bị hút, không bao giờ đẩy.
Bước 2 — thao tác. Cầm đầu thanh A đưa lại gần giữa thanh B. Vùng giữa của một nam châm gần như không có lực, còn hai đầu thì mạnh.
Bước 3 — đọc kết quả. Nếu A hút mạnh ở hai đầu B nhưng gần như không hút ở giữa B thì B là nam châm. Nếu A hút đều khắp thanh B thì B là sắt thường và A là nam châm.
Chỉ thử hút thôi thì không kết luận được, vì nam châm hút sắt mà sắt cũng bị nam châm hút — hiện tượng giống nhau ở cả hai chiều.
Đọc xong rồi — làm thử ngay
Bài tập của chương Stage 3 — Plants, magnets, rocks and soils gồm 14 câu trắc nghiệm và 3 đề tự luận, ra khó hơn đề thật 30–50%. Đáp án hiện ngay khi chọn, miễn phí.