Mục lục bài họcĐang ở d05-b1
Plant reproduction: pollination, fertilisation and dispersal
Two different steps
Pollination is pollen moving from the stamen to the stigma, carried by an insect or by the wind. Fertilisation happens afterwards, inside the flower, when the pollen joins the ovule and a seed starts to form. Pollination is transport; fertilisation is joining.
Flowers advertise
Insect-pollinated flowers are bright, scented and make nectar. Wind-pollinated flowers are dull and small with feathery stigmas and huge amounts of light pollen — they have no one to attract.
Dispersal
Seeds must land away from the parent, or the seedlings would compete with it for light and water. Wind (sycamore), animals (burrs, berries), water (coconut) and explosion (pea pods) all do this job.
Hai bước khác nhau
Thụ phấn là hạt phấn di chuyển từ nhị sang đầu nhuỵ, do côn trùng hoặc gió mang đi. Thụ tinh xảy ra sau đó, bên trong hoa, khi hạt phấn kết hợp với noãn và hạt bắt đầu hình thành. Thụ phấn là vận chuyển; thụ tinh là kết hợp.
Hoa quảng cáo
Hoa thụ phấn nhờ côn trùng thì sặc sỡ, có mùi thơm và có mật. Hoa thụ phấn nhờ gió thì nhỏ, xỉn màu, đầu nhuỵ xù như lông và tạo cực nhiều hạt phấn nhẹ — vì chúng chẳng cần thu hút ai.
Phát tán
Hạt phải rơi xa cây mẹ, nếu không cây con sẽ tranh ánh sáng và nước với chính cây mẹ. Gió (quả có cánh), động vật (quả có gai móc, quả mọng), nước (quả dừa) và nổ tách (quả đậu) đều làm việc đó.
Hoa của cây lúa nhỏ, màu lục nhạt, không có mùi, không có mật, và tạo rất nhiều hạt phấn nhẹ. Hoa này thụ phấn nhờ gì? Nêu hai bằng chứng.
Bước 1 — hỏi hoa này có thu hút côn trùng không. Không màu sặc sỡ, không mùi, không mật — nghĩa là không có gì để mời côn trùng tới.
Bước 2 — tìm dấu hiệu của gió. Hạt phấn nhẹ và rất nhiều là đặc trưng của thụ phấn nhờ gió: gió mang đi ngẫu nhiên nên phải sản xuất thừa thì mới có hạt rơi trúng nhuỵ.
Bước 3 — kết luận. Hoa lúa thụ phấn nhờ gió.
Hai bằng chứng cần nêu: (1) không có màu, mùi, mật để hút côn trùng; (2) phấn nhẹ và nhiều bất thường.
Đọc xong rồi — làm thử ngay
Bài tập của chương Stage 5 — Plant reproduction, mixtures and forces gồm 14 câu trắc nghiệm và 3 đề tự luận, ra khó hơn đề thật 30–50%. Đáp án hiện ngay khi chọn, miễn phí.