Mục lục bài họcĐang ở d06-b4
Exchange Rates, Net Exports and Aggregate Demand
From the exchange rate to net exports
Net exports are part of AD, so anything that moves the exchange rate eventually moves output and the price level.
- Depreciation (the currency is worth less) ⇒ exports look cheap abroad, imports look dear at home ⇒ $X\uparrow$, $M\downarrow$ ⇒ net exports rise ⇒ AD shifts right.
- Appreciation ⇒ the mirror image ⇒ net exports fall ⇒ AD shifts left.
Say it as a slogan: a weak currency is good for exporters, a strong currency is good for importers and travellers.
Into the AD–AS model
A depreciation acts like any other rightward AD shift: real GDP rises, unemployment falls, the price level rises. There is a second, opposite effect worth mentioning: imported inputs now cost more, which can nudge SRAS left in economies that import raw materials.
Vocabulary that costs marks
- Appreciate / depreciate — the market moved the rate.
- Revalue / devalue — a government with a fixed rate moved it deliberately.
- Always say which currency you mean. "The exchange rate rose" is meaningless on its own; "the peso appreciated against the dollar" is not.
Tỉ giá dính vào AD qua đúng một cửa: xuất khẩu ròng.
- Mất giá (đồng tiền rẻ đi) ⇒ hàng xuất khẩu rẻ trong mắt người nước ngoài, hàng nhập đắt trong mắt dân trong nước ⇒ $X$ tăng, $M$ giảm ⇒ xuất khẩu ròng tăng ⇒ AD dịch sang phải.
- Lên giá ⇒ ngược lại hoàn toàn ⇒ xuất khẩu ròng giảm ⇒ AD dịch sang trái.
Câu thần chú: đồng tiền yếu có lợi cho người xuất khẩu, đồng tiền mạnh có lợi cho người nhập khẩu và người đi du lịch.
Vào mô hình AD–AS. Mất giá đóng vai một cú dịch AD sang phải như mọi cú khác: GDP thực tăng, thất nghiệp giảm, mức giá tăng. Có một tác động thứ hai ngược chiều đáng nhắc: nguyên liệu nhập khẩu nay đắt hơn, nên với nước phụ thuộc đầu vào nhập khẩu, SRAS có thể dịch sang trái — sản lượng được lợi ít hơn, còn mức giá thì tăng chắc chắn.
Từ ngữ làm mất điểm oan:
- Lên giá / mất giá — do thị trường tự đẩy.
- Nâng giá / phá giá — do chính phủ đang neo tỉ giá cố ý điều chỉnh.
- Luôn nói rõ đồng tiền nào. Câu \"tỉ giá tăng\" tự nó vô nghĩa; \"đồng peso lên giá so với đô la\" thì mới có nghĩa. Trong bài vẽ đồ thị, dòng đầu tiên phải ghi rõ đây là thị trường của đồng tiền nào.
Đồng tiền nước D mất giá mạnh so với các bạn hàng. Nước D đang có khoảng cách suy thoái và nhập khẩu phần lớn nguyên liệu. Phân tích tác động lên xuất khẩu ròng, AD, SRAS, GDP thực và mức giá; nêu kết luận có chắc chắn hay không.
Bước 1 — xuất khẩu ròng. Đồng tiền rẻ đi ⇒ với cùng số ngoại tệ, người nước ngoài mua được nhiều hàng của D hơn ⇒ $X$ tăng. Ngược lại, dân D phải bỏ nhiều nội tệ hơn cho hàng ngoại ⇒ $M$ giảm. Vậy $X-M$ tăng.
Bước 2 — AD. Xuất khẩu ròng là một cấu phần của AD ⇒ AD dịch sang phải. Một mình nó: GDP thực tăng, thất nghiệp giảm, mức giá tăng. Vì D đang ở khoảng cách suy thoái, cú dịch này đi đúng hướng cần đi.
Bước 3 — SRAS. D nhập phần lớn nguyên liệu, mà nguyên liệu nay quy ra nội tệ đắt hơn ⇒ chi phí sản xuất tăng ⇒ SRAS dịch sang trái.
Bước 4 — gộp lại.
- Mức giá: AD sang phải đẩy giá lên, SRAS sang trái cũng đẩy giá lên ⇒ tăng chắc chắn.
- GDP thực: AD kéo lên, SRAS kéo xuống ⇒ không xác định, tuỳ lực nào mạnh hơn.
Kết luận cho câu hỏi chính sách: phá giá là cách chữa suy thoái có thật, nhưng với nền kinh tế lệ thuộc nguyên liệu nhập thì phần lợi về sản lượng bị bào mòn, còn phần thiệt về giá thì không tránh được. Đây là lý do các nước nhập nhiều năng lượng rất ngại để đồng tiền rơi tự do.
Đọc xong rồi — làm thử ngay
Bài tập của chương Unit 6 — Open Economy: International Trade and Finance gồm 14 câu trắc nghiệm và 5 đề tự luận. Đáp án hiện ngay khi chọn, miễn phí.