Mục lục bài họcĐang ở d09-b2
Chương 3 · Stage 9 — Inheritance, reaction rates and electricity · Bài 2/3 của chương · bài 8/9 của Cambridge Lower Secondary Science

Reactivity, rates of reaction and conservation of mass

Độ hoạt động, tốc độ phản ứng và bảo toàn khối lượng
← Mục lục bài học
Lý thuyết · English

The reactivity series

Potassium, sodium, calcium, magnesium, zinc, iron, copper, silver, gold — most reactive first. A more reactive metal displaces a less reactive one from its compound: zinc displaces copper from copper sulfate, but copper cannot displace zinc.

Rate of reaction

Reactions go faster with a higher temperature, a higher concentration, smaller pieces (more surface area), or a catalyst. All four work for the same reason: more successful collisions per second.

Conservation of mass

Mass is never lost in a reaction. If the mass in an open beaker falls, a gas has escaped; if it rises, a gas from the air has joined in. Seal the container and the reading does not change.

Giải thích tiếng Việt

Dãy hoạt động hoá học

Kali, natri, canxi, magie, kẽm, sắt, đồng, bạc, vàng — mạnh nhất đứng trước. Kim loại hoạt động mạnh hơn sẽ đẩy kim loại yếu hơn ra khỏi hợp chất: kẽm đẩy được đồng ra khỏi đồng sunfat, nhưng đồng không đẩy được kẽm.

Tốc độ phản ứng

Phản ứng nhanh hơn khi nhiệt độ cao hơn, nồng độ đậm hơn, hạt nhỏ hơn (diện tích bề mặt lớn hơn), hoặc có chất xúc tác. Cả bốn cách đều cùng một lý do: số va chạm thành công trong mỗi giây tăng lên.

Bảo toàn khối lượng

Khối lượng không bao giờ mất đi trong phản ứng. Nếu khối lượng trong cốc hở giảm thì có khí đã thoát ra; nếu tăng thì có khí từ không khí đã tham gia vào. Đậy kín bình lại thì số cân không đổi.

Ví dụ — giải thích khối lượng thay đổi trong cốc hở

Cho đá vôi vào axit clohidric trong cốc hở đặt trên cân. Số cân giảm dần. Giải thích và cho biết nếu đậy kín bình thì sao.

Giải.

Bước 1 — nhận ra chất khí. Phản ứng giữa đá vôi và axit sinh ra khí cacbonic, thấy rõ qua bọt sủi lên.

Bước 2 — giải thích số cân giảm. Cốc để hở nên khí cacbonic bay ra khỏi hệ. Phần khối lượng đó không còn nằm trên cân nữa, nên số đo giảm.

Bước 3 — khối lượng có mất đi không? Không. Tổng khối lượng của mọi sản phẩm, kể cả khí đã bay đi, vẫn đúng bằng tổng khối lượng chất ban đầu.

Bước 4 — nếu đậy kín. Khí không thoát ra được nên vẫn nằm trong hệ, và số cân không đổi suốt quá trình. Đây chính là thí nghiệm chứng minh định luật bảo toàn khối lượng.

Bẫy hay mất điểm — Kết luận ‘khối lượng bị mất đi’ khi thấy cân giảm. Không mất — nó đã rời khỏi cốc dưới dạng khí. Bẫy thứ hai là nghĩ chất xúc tác bị tiêu hao: chất xúc tác làm phản ứng nhanh hơn nhưng còn nguyên sau phản ứng và dùng lại được.
Phải nhớ — Kim loại mạnh hơn đẩy được kim loại yếu hơn. Bốn cách tăng tốc độ đều quy về số va chạm thành công. Và khối lượng luôn được bảo toàn — cân đổi số chỉ có nghĩa là có khí ra hoặc vào.

Đọc xong rồi — làm thử ngay

Bài tập của chương Stage 9 — Inheritance, reaction rates and electricity gồm 14 câu trắc nghiệm và 3 đề tự luận, ra khó hơn đề thật 30–50%. Đáp án hiện ngay khi chọn, miễn phí.

Làm bài tập chương →