Mục lục bài họcĐang ở d04-b2
Quality, lean production and location
Why quality matters
Poor quality costs a business in four ways: wasted materials on rejected goods, the cost of replacements and refunds, lost customers, and damage to reputation — the last being the hardest to repair.
Quality control and quality assurance
| quality control | inspecting products at the END of production and rejecting the faulty ones |
| quality assurance | checking at EVERY stage of production, so faults are caught as they happen |
The difference decides how much a business throws away.
With quality control, a fault introduced at the first stage is not discovered until the very end — by which time all the later work and materials have been wasted too. The whole unit must be scrapped or reworked.
With quality assurance, the same fault is caught immediately, so only that stage's work is lost. It also finds the cause, so the fault stops repeating.
Quality assurance costs more to set up — it needs training and a change in how people work — but it usually costs less overall because far less is wasted.
Total quality management goes further: every employee is responsible for quality, and each treats the next stage as their customer. It needs a real change of culture, and it fails if staff are not trained and motivated.
Lean production and just-in-time
Lean production means cutting waste of every kind — wasted materials, wasted time, wasted movement, and stock sitting idle.
Just-in-time (JIT) is the best-known lean method: materials arrive exactly when they are needed, so almost no stock is held.
| benefits | risks |
| very low storage costs; less capital tied up in stock | no buffer — one late delivery stops production completely |
| less waste from stock that spoils or goes out of date | needs totally reliable suppliers, usually nearby |
| problems are exposed quickly instead of hidden by spare stock | no stock to meet a sudden rise in demand; no bulk-buying discounts |
The honest summary: JIT swaps cost for fragility. It works brilliantly when supply is reliable and fails badly when it is not.
Choosing a location
Factors to weigh:
- near the market — cuts delivery cost and time; vital for heavy or perishable goods and for all services;
- near raw materials — matters most when the materials are bulky or heavy and lose weight in processing;
- transport links — roads, ports, airports;
- availability and cost of labour, including the skills needed;
- cost of land and rent;
- government grants or tax incentives in areas of high unemployment.
These factors conflict, so the answer is always a trade-off. City-centre land is close to customers but expensive; a rural site is cheap but far from the market and may lack skilled labour.
Vì sao chất lượng quan trọng. Chất lượng kém làm doanh nghiệp thiệt hại theo bốn đường: lãng phí nguyên vật liệu cho hàng bị loại, chi phí đổi trả và hoàn tiền, mất khách hàng, và tổn hại uy tín — thứ khó phục hồi nhất.
Kiểm tra chất lượng và đảm bảo chất lượng.
- Kiểm tra chất lượng — soi sản phẩm ở khâu CUỐI của quá trình sản xuất và loại bỏ hàng lỗi;
- Đảm bảo chất lượng — kiểm ở MỌI khâu, nên lỗi được bắt ngay khi nó xảy ra.
Khác biệt này quyết định doanh nghiệp phải vứt bỏ bao nhiêu.
Với kiểm tra chất lượng, một lỗi phát sinh ở khâu đầu tiên chỉ bị phát hiện ở tận khâu cuối — mà tới lúc đó thì toàn bộ công sức và nguyên liệu của các khâu sau cũng đã lãng phí theo. Cả sản phẩm phải bỏ đi hoặc làm lại.
Với đảm bảo chất lượng, đúng lỗi đó bị bắt ngay lập tức, nên chỉ mất công của một khâu. Nó còn tìm ra nguyên nhân, nên lỗi không lặp lại.
Đảm bảo chất lượng tốn kém hơn để thiết lập — cần đào tạo và thay đổi cách làm việc — nhưng thường rẻ hơn về tổng thể vì lãng phí ít hơn hẳn.
Quản lý chất lượng toàn diện đi xa hơn: mọi nhân viên đều chịu trách nhiệm về chất lượng, và mỗi người coi khâu kế tiếp là khách hàng của mình. Nó đòi một sự thay đổi thật sự về văn hoá, và nó thất bại nếu nhân viên không được đào tạo và không có động lực.
Sản xuất tinh gọn và tồn kho đúng lúc.
Sản xuất tinh gọn là cắt bỏ lãng phí ở mọi dạng — lãng phí nguyên liệu, thời gian, di chuyển, và hàng tồn nằm không.
Tồn kho đúng lúc là phương pháp tinh gọn nổi tiếng nhất: nguyên vật liệu về đúng lúc cần dùng, nên gần như không phải giữ tồn kho.
Lợi ích: chi phí lưu kho rất thấp và ít vốn bị chôn trong hàng tồn; ít lãng phí do hàng hỏng hoặc hết hạn; và vấn đề lộ ra ngay thay vì bị hàng dự trữ che giấu.
Rủi ro: không có vùng đệm — chỉ một chuyến giao trễ là sản xuất dừng hẳn; đòi hỏi nhà cung cấp hoàn toàn đáng tin và thường phải ở gần; và không có hàng để đáp ứng cầu tăng đột ngột, cũng không được chiết khấu mua sỉ.
Tóm tắt thẳng thắn: tồn kho đúng lúc đổi chi phí lấy sự mong manh. Nó rất hiệu quả khi nguồn cung ổn định, và hỏng nặng khi không.
Chọn địa điểm. Các yếu tố phải cân nhắc:
- gần thị trường — giảm chi phí và thời gian giao hàng; sống còn với hàng nặng, hàng dễ hỏng, và với mọi ngành dịch vụ;
- gần nguyên liệu — quan trọng nhất khi nguyên liệu cồng kềnh hoặc nặng và bị hao hụt khối lượng trong quá trình chế biến;
- hạ tầng giao thông — đường bộ, cảng, sân bay;
- nguồn lao động và mức lương, kể cả kỹ năng cần thiết;
- giá đất và tiền thuê;
- ưu đãi của chính phủ hoặc miễn giảm thuế ở vùng có thất nghiệp cao.
Các yếu tố này mâu thuẫn nhau, nên câu trả lời luôn là một sự đánh đổi. Đất trung tâm gần khách nhưng đắt; khu ngoại ô rẻ nhưng xa thị trường và có thể thiếu lao động lành nghề.
Một nhà máy đồ gỗ hiện chỉ kiểm tra sản phẩm ở khâu cuối. Giải thích vì sao chuyển sang đảm bảo chất lượng có thể rẻ hơn dù chi phí thiết lập cao hơn, và nêu một điều kiện để nó thành công.
Điều gì xảy ra với cách làm hiện tại.
Giả sử một tấm gỗ bị nứt ngay ở khâu cắt, tức khâu đầu tiên. Với kiểm tra ở khâu cuối, lỗi đó không ai phát hiện, và tấm gỗ tiếp tục đi qua các khâu bào, ghép, chà nhám và sơn.
Tới khâu cuối, sản phẩm bị loại. Nhưng lúc đó nhà máy đã lãng phí thêm: công của bốn khâu sau, keo, giấy nhám, sơn, và điện chạy máy — tất cả đều đổ vào một sản phẩm sẽ bị vứt.
Điều gì thay đổi với đảm bảo chất lượng.
Cũng tấm gỗ đó bị phát hiện nứt ngay tại khâu cắt. Nhà máy chỉ mất một tấm gỗ và công của một khâu.
Toàn bộ chi phí của bốn khâu sau được tiết kiệm, vì chúng chưa hề diễn ra.
Lợi ích thứ hai, quan trọng không kém. Đảm bảo chất lượng phát hiện lỗi ngay tại nơi nó phát sinh, nên nó chỉ ra được nguyên nhân — có thể là lưỡi cưa cùn, hoặc thợ đặt gỗ sai chiều thớ.
Sửa nguyên nhân thì lỗi không lặp lại. Với kiểm tra ở khâu cuối, nhà máy chỉ biết “có $8\%$ sản phẩm hỏng” mà không biết hỏng từ đâu, nên tháng sau vẫn hỏng đúng $8\%$.
Vì sao tổng chi phí thấp hơn. Chi phí thiết lập đúng là cao hơn: phải đào tạo lại công nhân, xây quy trình kiểm ở từng khâu, và ban đầu năng suất có thể chậm lại.
Nhưng khoản đó là một lần, trong khi lãng phí do bắt lỗi muộn diễn ra mỗi ngày. Sau một thời gian, phần tiết kiệm được vượt xa chi phí thiết lập.
Điều kiện để thành công. Công nhân phải được đào tạo để tự kiểm tra được phần việc của mình, và phải được trao quyền dừng lại khi phát hiện lỗi.
Nếu họ bị đánh giá chỉ theo sản lượng, họ sẽ cho hàng lỗi đi tiếp để giữ nhịp — và toàn bộ hệ thống trở nên vô nghĩa.
Một nhà máy lắp ráp xe đạp đang cân nhắc áp dụng tồn kho đúng lúc. Nêu hai lợi ích, hai rủi ro, và đưa ra kết luận có điều kiện.
Lợi ích một — giảm mạnh chi phí lưu kho. Không phải giữ tồn kho nghĩa là không cần kho lớn, không tốn tiền thuê mặt bằng, bảo hiểm, bảo vệ và nhân viên quản kho.
Quan trọng hơn, vốn không bị chôn trong đống linh kiện nằm không. Số tiền đó có thể dùng cho việc khác hoặc không phải đi vay.
Lợi ích hai — vấn đề lộ ra ngay. Đây là lợi ích ít được nhắc nhưng đáng nêu.
Khi có kho dự trữ dày, một nhà cung cấp giao hàng kém chất lượng hoặc một máy hay hỏng đều bị che giấu — cứ lấy hàng trong kho ra dùng là xong. Với tồn kho đúng lúc, những vấn đề đó lập tức làm dừng sản xuất, nên chúng buộc phải được sửa tận gốc.
Rủi ro một — không có vùng đệm. Đây là rủi ro nghiêm trọng nhất. Chỉ cần một chuyến hàng trễ — vì tắc đường, đình công, thời tiết xấu — là cả dây chuyền dừng.
Chi phí của một giờ ngừng sản xuất có thể lớn hơn nhiều tháng tiền kho.
Rủi ro hai — không đáp ứng được cầu tăng đột ngột. Nếu đơn hàng bất ngờ tăng vọt, nhà máy không có hàng dự trữ để đáp ứng ngay, và có thể mất khách vào tay đối thủ.
Thêm vào đó, đặt hàng nhiều lần với số lượng nhỏ nghĩa là mất chiết khấu mua sỉ và tốn nhiều chi phí vận chuyển hơn.
Kết luận có điều kiện. Tồn kho đúng lúc đổi chi phí lấy sự mong manh, nên nó chỉ nên áp dụng khi hội đủ điều kiện.
Nên áp dụng nếu: nhà cung cấp đáng tin và ở gần; hạ tầng giao thông ổn định; và cầu dự đoán được tương đối chính xác.
Không nên nếu: linh kiện phải nhập từ xa qua nhiều biên giới; nhà cung cấp hay trễ; hoặc cầu biến động mạnh và khó lường.
Nhiều doanh nghiệp chọn giải pháp trung gian: áp dụng tồn kho đúng lúc cho linh kiện phổ thông dễ mua, nhưng vẫn giữ dự trữ cho linh kiện then chốt chỉ có một nhà cung cấp.
Đọc xong rồi — làm thử ngay
Bài tập của chương Operations Management gồm 14 câu trắc nghiệm và 5 đề tự luận. Đáp án hiện ngay khi chọn, miễn phí.