Syllabus A-Level Physics — 10 unit theo Cambridge International, cấu trúc đề và cách chấm
Trang này gom ba thứ người học hay phải đi tìm ở ba nơi: học những gì (unit và trọng số), đề thi ra sao (số câu, thời gian, máy tính) và giám khảo chấm thế nào (rubric từng dạng tự luận) — kèm chỗ 8020 có bài cho từng unit.
Cấu trúc đề thi A-Level Physics
| Phần | Số câu · thời gian · trọng số |
|---|---|
| Paper 1 — Multiple Choice · 1h15 · 40 điểm | 40 câu trắc nghiệm theo nội dung AS. 31% của AS Level · 15,5% của A Level. |
| Paper 2 — AS Level Structured Questions · 1h15 · 60 điểm | Câu có cấu trúc theo nội dung AS. 46% của AS Level · 23% của A Level. |
| Paper 3 — Advanced Practical Skills · 2h · 40 điểm | Hai câu bắt buộc: đo đạc, dựng bảng, vẽ đồ thị, tính sai số. 23% của AS Level · 11,5% của A Level. |
| Paper 4 — A Level Structured Questions · 2h · 100 điểm | Nội dung A Level, dùng lại kiến thức AS. 38,5% của A Level. |
| Paper 5 — Planning, Analysis and Evaluation · 1h15 · 30 điểm | Thiết kế thí nghiệm và phân tích số liệu; ngữ cảnh có thể ngoài chương trình. 11,5% của A Level. |
Tổng thời gian: AS Level 4 giờ 30 phút · A Level 7 giờ 45 phút · Máy tính: Máy tính khoa học dùng được ở mọi paper; đề in kèm Data and Formulae booklet.
Nội dung học — 10 unit, trọng số và bài 8020 có
Trọng số là tỉ lệ câu hỏi của unit trong đề, theo Cambridge International. Unit trọng số cao mà đang yếu thì ưu tiên trước. 8020 có 21 bài học cho môn này.
Physical Quantities, Units and Kinematics
Đại lượng vật lý, đơn vị và động học
Chương này trông nhẹ nhất nhưng lại quyết định điểm ở hai chỗ khác nhau của bài thi. Thứ nhất, Paper 1 mỗi kỳ đều có vài câu về đơn vị cơ sở và sai số — đây là điểm cho không nếu thuộc, và mất trắng nếu không. Thứ hai, Paper 3 (thực hành) chấm gần như toàn bộ theo cách xử lý sai số, và cách ấy học ở đây chứ không học ở đâu khác. Động học thì cung cấp bộ công cụ mà mọi chương sau đều gọi lại. Nội dung là Topic 1–2 của 9702, hỏi ở Paper 1 và Paper 2, và là nền của toàn bộ Paper 3 thực hành.
8020 có: 3 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Dynamics, Newton's Laws and Momentum
Động lực học, các định luật Newton và động lượng
Đây là chương trục của toàn bộ 9702: mọi bài tính lực, mọi bài va chạm và cả phần trường hấp dẫn ở A2 đều quay về ba định luật viết ở đây. Cambridge hỏi nó ở Paper 1 dưới dạng câu nhận diện cặp lực Newton thứ ba, và ở Paper 2 dưới dạng bài tính có hệ nhiều vật. Điểm mất nhiều nhất không nằm ở phép tính mà ở giản đồ lực vẽ sai — thêm một lực không tác dụng lên vật đang xét là hỏng cả bài. Nội dung là Topic 3 của 9702.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Forces, Density, Pressure and Deformation
Lực, khối lượng riêng, áp suất và biến dạng
Chương này gộp hai mảng mà Cambridge hay hỏi chung một câu: điều kiện cân bằng của vật rắn (mômen, ngẫu lực, trọng tâm) và ứng xử của vật liệu dưới lực (khối lượng riêng, áp suất, định luật Hooke, suất Young). Điểm rơi nhiều nhất nằm ở hai chỗ rất cơ học: lấy mômen quanh sai điểm nên phương trình có thêm một ẩn không cần thiết, và quên rằng diện tích tiết diện dùng bán kính chứ không dùng đường kính. Nội dung là Topic 4 và Topic 6 của 9702, hỏi ở Paper 1 và Paper 2, và là nền của bài thực hành đo suất Young ở Paper 3.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Thermal Physics and Ideal Gases
Nhiệt học và khí lý tưởng
Chương này gộp hai mảng mà đề thường hỏi chung một câu dài: nhiệt lượng và chuyển thể (nhiệt dung riêng, nhiệt hoá hơi riêng, nguyên lý thứ nhất) và khí lý tưởng (phương trình trạng thái, thuyết động học phân tử). Hai chỗ mất điểm cố định: dùng nhiệt độ Celsius ở nơi phương trình đòi kelvin, và lẫn giữa "nội năng" với "nhiệt lượng" — nhiệt lượng là thứ được truyền, còn nội năng là thứ vật có. Nội dung là Topic 14, 15 và 16 của 9702, hỏi chủ yếu ở Paper 4.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Particle, Quantum and Nuclear Physics
Vật lý hạt, lượng tử và hạt nhân
Chương cuối của 9702 gộp ba mảng bổ trợ nhau: cấu tạo hạt (hạt nhân, quark, phân rã), lượng tử (photon, hiệu ứng quang điện, mức năng lượng) và hạt nhân (độ hụt khối, năng lượng liên kết, phân rã phóng xạ). Điểm chung của cả ba là chúng dùng những con số cực nhỏ, nên chỗ mất điểm nhiều nhất không phải ý tưởng mà là đơn vị: eV hay jun, u hay kilôgam, ngày hay giây. Nội dung là Topic 11, 22 và 23 của 9702.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Work, Energy and Power
Công, năng lượng và công suất
Chương này là lối tắt của cả môn: bài nào tính được bằng năng lượng thì thường ngắn hơn bài giải bằng lực và gia tốc vài lần, vì năng lượng là đại lượng vô hướng nên không phải chiếu và không phải gán dấu. Cambridge hỏi ở Paper 1 dưới dạng đọc diện tích dưới đồ thị lực – độ dịch chuyển, và ở Paper 2 dưới dạng bài hiệu suất có hao phí. Chỗ mất điểm cố định là quên rằng $W=Fs\cos\theta$ đòi độ dịch chuyển theo hướng của lực. Nội dung là Topic 5 của 9702.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Waves and Superposition
Sóng và sự chồng chất
Đây là chương có nhiều công thức giống nhau nhất của cả 9702, và cũng vì thế mất điểm nhiều nhất: $v=f\lambda$, $x=\dfrac{\lambda D}{a}$, $d\sin\theta=n\lambda$ và $\lambda=\dfrac{2L}{n}$ trông na ná nhau nhưng dùng cho bốn tình huống khác hẳn. Cambridge hỏi ở Paper 1 dưới dạng đọc đồ thị và đếm bậc giao thoa, ở Paper 2 dưới dạng bài tính bước sóng, và ở Paper 3 thì hầu như kỳ nào cũng có một thí nghiệm sóng dừng. Nội dung là Topic 7 và Topic 8 của 9702.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Electricity and D.C. Circuits
Điện học và mạch điện một chiều
Đây là chương dài nhất phần AS và cũng là chương cho điểm dễ nhất, với điều kiện phân biệt được ba cặp khái niệm mà đề cố tình trộn: suất điện động và hiệu điện thế hai cực, điện trở và điện trở suất, định luật Ohm và định nghĩa điện trở. Cambridge hỏi ở Paper 1 dưới dạng nhận diện đặc tuyến vôn – ampe, ở Paper 2 dưới dạng mạch chia áp và mạch có điện trở trong, và Paper 3 gần như kỳ nào cũng có một bài đo bằng đồng hồ. Nội dung là Topic 9 và Topic 10 của 9702.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Circular Motion, Gravitational Fields and Oscillations
Chuyển động tròn, trường hấp dẫn và dao động
Ba chủ đề của chương này bám vào nhau chặt hơn vẻ ngoài: vệ tinh quay tròn là chuyển động tròn mà lực hướng tâm do hấp dẫn cung cấp, còn con lắc là dao động điều hoà mà lực kéo về do trọng lực cung cấp. Cambridge hỏi phần này ở Paper 4, thường dưới dạng một bài dài ghép cả ba. Hai chỗ mất điểm cố định: đo khoảng cách hấp dẫn từ mặt đất thay vì từ tâm, và dùng tần số $f$ ở chỗ phải dùng tần số góc $\omega$. Nội dung là Topic 12, 13 và 17 của 9702.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Electric Fields, Capacitance and Magnetic Fields
Trường điện, điện dung và trường từ
Đây là chương nặng nhất Paper 4 vì nó chứa bốn topic liền nhau và ba loại trường khác nhau. Chỗ dễ nhất để mất điểm không phải phép tính mà là lẫn công thức giữa các trường: điện trường và trường hấp dẫn đều theo $\dfrac{1}{r^{2}}$ nhưng điện tích có hai dấu, còn từ trường thì không có "đường sức bắt đầu từ đâu" cả. Thêm một chỗ nữa: tụ nối tiếp cộng nghịch đảo, ngược hẳn với điện trở. Nội dung là Topic 18 tới 21 của 9702.
8020 có: 2 bài học · 14 câu trắc nghiệm · 3 bài tự luận AI chấmHọc unit này →Làm đề unit →
Các dạng tự luận và rubric chấm
| Dạng | Điểm | Đề hỏi gì |
|---|---|---|
| Câu suy luận vật lý | Theo ý | Giải thích hiện tượng bằng định luật — nêu tên định luật không đủ, phải nói nó dẫn tới kết quả thế nào. |
| Câu tính toán | Theo ý | Chọn công thức, thay số, đơn vị SI và số chữ số có nghĩa; bài nhiều bước cho điểm từng bước. |
| Paper 3 — đo đạc và đồ thị | 40 điểm | Dựng bảng đúng quy cách, vẽ đồ thị chiếm hơn nửa lưới, tính hệ số góc từ hai điểm xa nhau, ước lượng sai số. |
| Paper 5 — thiết kế thí nghiệm | 30 điểm | Biến, sơ đồ bố trí, cách đo, cách tuyến tính hoá quan hệ để vẽ đồ thị thẳng, và biện pháp an toàn. |
Giám khảo chấm thế nào
- Mark scheme của Cambridge chấm theo ĐIỂM RỜI: M (đúng phương pháp) · A (đúng kết quả) · B (điểm độc lập). Sai một bước giữa bài vẫn giữ điểm các bước sau nhờ ecf (error carried forward) — nếu bước sau làm đúng với số sai đó.
- Command word quyết định mức trả lời: state (nêu) · describe (mô tả điều xảy ra) · explain (nêu LÝ DO / cơ chế) · suggest (vận dụng vào tình huống lạ) · compare (phải có cả hai vế trong một câu) · evaluate (cân nhắc hai phía rồi kết luận). Trả lời đúng kiến thức nhưng sai mức của command word là không có điểm.
- Câu tính toán phải ghi công thức, thay số, ĐƠN VỊ và số chữ số có nghĩa hợp lý (thường 3 chữ số có nghĩa).
- Số điểm in cạnh câu là số Ý cần viết: câu [3] đòi ba ý riêng biệt, viết một ý thật dài không thay được ba ý.
- Paper 5 cho điểm rất nặng vào việc TUYẾN TÍNH HOÁ: phải nói rõ vẽ đại lượng nào theo đại lượng nào và hệ số góc mang ý nghĩa gì.
- Đồ thị: điểm vẽ phải chiếm ít nhất một nửa lưới theo cả hai trục; đường vẽ tay phải cân đối hai bên.
Máy chấm tự luận của 8020 dùng đúng khung này: điểm từng phần theo rubric, nhận xét chỉ ra ý nào có điểm, ý nào thiếu.
Kỹ năng được chấm
- AO1 Kiến thức và hiểu (40%)
- AO2 Xử lý, vận dụng và đánh giá thông tin (40%)
- AO3 Kỹ năng thực nghiệm (20%)
- Xử lý sai số và tuyến tính hoá đồ thị
Thang điểm A*–E
Cambridge cộng điểm thô của các paper theo trọng số rồi cắt ngưỡng chữ cái theo TỪNG KỲ THI — ngưỡng (grade threshold) công bố sau mỗi kỳ và thay đổi theo độ khó của đề, không có mốc phần trăm cố định. AS Level xếp hạng a–e và không có A*; A Level xếp hạng A*–E. Đại học Anh, Úc, Canada, Singapore thường ra điều kiện theo ba môn A Level (ví dụ A*AA).
| Điểm | Gọi là | Trong hồ sơ |
|---|---|---|
| A* | Xuất sắc | Chỉ có ở A Level (AS Level không có A*); điều kiện của các ngành cạnh tranh nhất ở Anh. |
| A | Giỏi | Điều kiện phổ biến của nhóm trường top. |
| B | Khá | Đủ điều kiện phần lớn ngành ở các trường tốt. |
| C | Trung bình khá | Mốc điều kiện thường gặp; nhiều trường quy đổi tín chỉ từ C trở lên. |
| D | Trung bình | Đạt, nhưng hẹp cửa chọn ngành. |
| E | Đạt | Mốc "đậu" thấp nhất của A Level. |
| U | Ungraded | Không xếp loại, không dùng được trong hồ sơ. |
Học A-Level Physics với 8020
1Học bài theo unitBài giảng song ngữ Anh–Việt, thuật ngữ giữ nguyên tiếng Anh như đề thi, có hình và ví dụ mẫu.
2Làm đề của unitMỗi unit nhiều bộ đề, chấm ngay, xem đáp án. PRO đọc hướng dẫn giải từng bước.
3Viết tự luận, AI chấm theo rubricTrả điểm từng phần và nhận xét đúng ngôn ngữ giám khảo; PRO so với bài mẫu.
4Mock test có đồng hồĐủ các section như thi thật, ra điểm thang A*–E kèm điểm từng phần.
5Trang Hôm nay chỉ dạng yếu nhấtHệ thống đo dạng nào đang yếu và xếp bước kế tiếp; lặp lại tới ngày thi.
PRO A-Level Physics: 179.000đ / tháng · xem gói
Kỳ thi: Ba kỳ mỗi năm: tháng 2–3 (chỉ một số nước), tháng 5–6 và tháng 10–11. Ở Việt Nam đăng ký qua trường Cambridge hoặc trung tâm khảo thí được uỷ quyền (British Council và một số trường quốc tế) — trung tâm nhận cả thí sinh tự do; hạn đăng ký thường trước kỳ thi khoảng 4–5 tháng.